GODIŠNJICA: Danas 104 godine od ubistva Franza Ferdinanda u Sarajevu

Na današnji dan navršavaju se 104 godine od Sarajevskog atentata, datuma značajnog ne samo za bosansku, nego i za svjetsku historiju. Ovaj atentat poslužio je kao povod za početak Prvog svjetskog rata.

Gavrilo Princip član tajne organizacije “Mlada Bosna” (pod nadzorom organizacije “Crna ruka” iz Beograda) koja je imala cilj da putem buna, ustanaka i oružanih atentata zbaci austrougarsku vlast u Bosni i Hercegovini, izvršio je atentat na Franza Ferdinanda i njegovu suprugu Sofiju 28. juna 1914. godine.

Franc Ferdinand je prihvatio poziv tadašnjeg guvernera Bosne, generala Oskara Potjoreka, da izvrši inspekciju trupa, prisustvuje vojnim manevrima u okolini Sarajeva, pogleda svojevremeno prvi tramvaj u Evropi i zvanično posjeti Zemaljski muzej.

Pošto se tokom ranijih posjeta visoko rangiranih austrougarskih zvaničnika nikada ništa nije desilo u Sarajevu, osiguranje nije bilo posebno alarmirano niti previše strogo. A tokom putovanja ka Sarajevu, Franz Ferdinand je primljen vrlo toplo, te zbog toga ni Sarajevo nije smatrano “neprijateljskom teritorijom”, prenosi Historija.ba.

Tog dana, 28. juna, oko 10 sati, nadvojvodina svita je napustila vojni kamp Filipović, gdje je ranije izvršena inspekcija trupa. Svita se sastojala od šest automobila, koji su se kretali prema sarajevskoj Vijećnici i recepciji koju je organizovao sarajevski gradonačelnik Fehim Čurčić. Izabrana ruta je bila široka, moderna avenija (današnja Obala) koja je pratila sjevernu obalu rijeke Miljacke. U prvom automobilu su bili gradonačelnik Ćurčić, šef policije Gerde. U drugom vozilu sa zastavicama se vozio prijestolonasljednik i prijestolonasljednica sa generalom Potorekom, dok je vozač bio vlasnik vozila, grof Harač. Treće i ostala vozila su bila mješavina Sofijinih dama, Franzovih časnika i bosanskih zvaničnika.

Dok su građani razdragano pozdravljali kolonu crnih sjajnih automobila iz kojih su im mahali Franz i Sofija dok su se vozili prema Vijećnici, gdje su se trebali sresti s gradonačelnikom Fehimom Čurčićem, Čabrinović je bacio bombu koja nije povrijedila ni Franza ni Sofiju. No, drugi pokušaj atentata bio je uspješan.

Slični članci

Kada se automobil našao ispred Gavrila Principa, on je iskoristio priliku i potegao revolver. Prvim hicem je pogodio nadvojvodu, a drugim vojvotkinju Sofiju.

Dok je kolona hitala prema Guvernerovoj palati u Sarajevu, krv je procurila iz Franzovih usta. Sofija, koja je to vidjela, u šoku je povikala: “Šta je s tobom?” nesvjesna vlastite rane u abdomen i intenzivnog unutrašnjeg krvarenja. Na to je Franz došao svijesti: “Soferl! Soferl! Nemoj mi umrijeti! Preživi radi naše djece!”. Prijestolonasljednica Sofija je preminula prije nego što je automobil stigao na odredište. Prijestolonasljednik je preminuo ubrzo za njom isti dan.

U atentatu su pored Gavrila Principa učestvovali i Mehmed Mehmedbašić, Vasa Čubrilović, Nedeljko Čabrinović, Cvetko Popović, Danilo Ilić, Trifko Grabež. Svi učesnici u atentatu su bili studenti ili maloljetna lica.

Atentatori su uhapšeni, te im je suđeno u Solunskom procesu 1917. godine. Austrougarska je za atentat optužila Srbiju i njenu vladu, te joj uputila ultimatum. Srbija je prihvatila sve osim jednoga, koji je značio dolazak austrougarskih istražnih sudaca i policajaca u Srbiju da vode istragu na njenoj teritoriji. Kada je Srbija odbila ultimatum, Austrougarska joj je objavila rat.

Bila je to iskra koja je zapalila vatru i golgote Drugog svjetskog rata, a po kojoj se u historijskim udžbenicima Sarajevo redovno spominje.

Ostavite komentar

Vaša email adresa neće biti javno objavljena.

Izneseni komentari su privatna mišljenja autora i ne odražavaju stavove redakcije izdvojeno.ba.